Interview Jaap van de Meent
Jaap van de Meent is Bestuurder/ lid Raad van Bestuur van FlexusJeugdplein. Vanuit zijn rol als voorzitter van de regiegroep voor het project SMW als Bruggenhoofd is Jaap betrokken geweest bij de totstandkoming van de internetfilmserie on track. Wij stellen hem een aantal vragen over On track en het schoolmaatschappelijk werk op het MBO.
Waarom On track?
De filmserie on track is belangrijk. Dit om 2 redenen:
1 de films laten zien wat het schoolmaatschappelijk werk voor jongeren kan betekenen
2 het smw wordt neergezet als een eigen zelfstandige hulpverleningssoort
Het SMW wordt nog al te vaak gezien als een variant van maatschappelijk werk, terwijl dit toch echt twee verschillende soorten van hulpverlening zijn. Het SMW werkt veel outreachender. En anders dan bij het maatschappelijk werk hoef je vooraf bij het smw geen hulpvraag of probleem te formuleren. Je gaat als jongere samen met de smw-er kijken wat er aan de hand is. De doelgroep van het smw is ook niet gewend om uit zichzelf hun eigen probleem te formuleren. De jongeren kunnen beter met een andere aanpak worden benaderd. Bovendien werkt het smw drempelloos. De doelgroep is zeer divers.
Wat vindt u zelf van de filmpjes en wat hoopt u dat het resultaat zal zijn?
Ik ben vooral onder de indruk van de betrokkenheid van de smw-ers met de jongeren. Zij leggen hun ziel en zaligheid in het werk dat zij doen. Op die manier bouwen ze vertrouwen op. Het maakt dat jongeren voelen dat ze ertoe doen. Daarnaast hoop ik dat de filmpjes tot resultaat hebben dat ze jongeren helpen om hun problemen bespreekbaar te maken.
Herkent u de problemen zoals besproken in de filmpjes vanuit uw werk?
Ja zeker. Vanuit mijn oriëntatie op het MBO weet ik dat deze problematiek daar duidelijk aanwezig is.
Mooi als jongeren straks het smw weten te vinden, maar klopt het ook dat er een tekort aan smw-ers is op het mbo? En wordt daar iets aan gedaan?
Tekort is hier een relatief begrip. Het is moeilijk concreet te maken. Als je kijkt naar de manifeste vraag naar smw zeg ik nee. Zo zijn er bijvoorbeeld geen wachtlijsten voor het schoolmaatschappelijk werk.
Ga je kijken naar de behoefte aan schoolmaatschappelijk werk op het MBO dan zeg ik ja, er is een tekort. Uit onderzoek is gebleken dat de behoefte onder jongeren naar smw groter is dan het aanbod. En niet iedere jongere met een probleem hoort bij het smw thuis. Als de schoolprestaties er niet onder lijden, is het smw eigenlijk niet nodig. Het gaat er uiteindelijk om dat het smw jongeren helpt/ jongeren in de gelegenheid stelt om een diploma te halen.
Daarnaast geven de smw-ers aan dat ze werken onder grote tijdsdruk. Maar ook dat is moeilijk meetbaar. Er is dus behoefte aan objective criteria om deze vraag goed te kunnen beantwoorden. Met andere woorden de behoefte aan smw moet omgezet worden in een manifeste vraag. Dan kunnen we een duidelijk antwoord geven op bovenstaande vraag.
Huidig aantal smw-ers op de beide Rotterdamse ROC's
De laatste jaren is het aantal smw-ers in de ROC's flink gegroeid. De ROC's liepen achter in de zorg. Zij hadden weinig zorgmiddelen ter beschikking waardoor het smw uit eigen gelden van de MBO's werd betaald. Nu worden de smw-ers althans deels uit rijksmiddelen gefinancieerd. Mede daardoor is het aantal smw-ers op de beide ROC's gestegen van een beperkt aantal smw-ers op 34.000 deelnemers naar 27 fte. De komende tijd zal uitwijzen of dit voldoende is om alle jongeren die smw nodig hebben te kunnen helpen.
Gaat Flexusjeugdplein de filmpjes ook inzetten voor de training van smw-ers?
Ja, dat denk ik denk wel. De filmpjes zijn daar zeker geschikt voor. Maar niet alleen ten behoeve van de smw-ers. De professionalfilmpjes zijn bestemd voor alle professionals binnen de school. Denk hierbij aan de docent, die meer doet dan alleen zijn lesstof overdragen en aan de mentor, die het aanspreekpunt is voor de klas. De mentor kan een vraag opschalen naar de zorgcoördinator en de zorgcoördionator kan op zijn beurt weer opschalen naar het intern zorgoverleg of naar het Zorg Advies Team (ZAT).
De filmpjes maken duidelijk dat goed en vroegtijdig signaleren erg belangrijk is. Zien wat er gebeurt in de klas, op het schoolplein of in de kantine. De filmpjes helpen om professionals hiervoor gevoelig te maken.
Wat is uw visie vanuit uw rol in de regiegroep voor deelnemers van de ROC's. Wat wilt u op dit punt bereiken?
Je hebt in de ROC's natuurlijk met een grote diversiteit te maken. Diversiteit aan leerlingen, maar ook diversiteit in niveau. Niveau 3 en 4 zijn minder kwetsbaar. Zij kunnen wel tegen een stootje en hebben vaak voldoende aan iemand die meekijkt en meepraat.
De lagere niveaus hebben niet alleen te maken met sociaal emotionele problemen, maar ook met leerbelemmerende factoren. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een beperking of aan een laag IQ.
Ik richt me nu even specifiek op deze laatste groep. Mijn wens voor deze groep is een andere vorm van onderwijs of anders in ieder geval heel veel aandacht binnen het MBO. Daarnaast wens ik natuurlijk dat ze zo min mogelijk gebruik hoeven te maken van het smw.
